Światło, dźwięk i sygnał – jak przygotować transmisję na żywo?

Pierwszoplanowa rola światła

Bez względu na to, jaką kamerę wybierzesz do swojej transmisji, dobre światło jest absolutną podstawą.

Różne firmy chwalą się, że mają w swojej ofercie kamerki internetowe 4K, które „zrobią wszystko za Ciebie" – trzeba jednak pamiętać, że ich stosunkowa duża rozdzielczość nie jest w stanie zagwarantować dobrej jakości transmisji ze względu na zbyt małą matrycę.

Światło jest zatem kluczowe, bo to właśnie ono determinuje dobry efekt – jednak z drugiej strony, odpowiedni dobór oświetlenia na planie jest też kwestią mocno indywidualną, ponieważ każdy ma inną wrażliwość na światło.

Jak zbudować najprostszy setup oświetleniowy?

• Zacznij od podstaw – klasyczny stream przy biurku wymaga co najmniej jednej lampy, która będzie Twoim światłem kluczowym; pojedyncza lampa ustawiona pod lekkim kątem ładnie „rysuje” twarz i tworzy przyjemny światłocień.
  
  
• Wykorzystaj mniejsze lampy – do doświetlenia tła, kontry lub wypełnienia cieni nie potrzebujesz wielkich konstrukcji; doskonale sprawdzają się małe lampki montowane na aparat (np. marki Newell) lub panele RGB (np. marki Yongnuo), którymi można sterować zdalnie za pomocą pilota.
  
  
• Podejdź do tematu pragmatycznie – niewielkie gabaryty lamp pozwalają na ich łatwy montaż np. na ramionach statywów biurkowych, co drastycznie poprawia estetykę streama bez zajmowania dużej przestrzeni – nie musisz od razu kupować wielkich jednostek!

Jakie mikrofony wybrać do solowych transmisji?

Jakość dźwięku w czasie transmisji jest bardzo ważna i prawda jest taka, że widz wybaczy gorszą rozdzielczość obrazu, natomiast zdecydowanie nie wybaczy zakłóceń i trzasków.

Jakie są opcje w temacie konfiguracji dźwięku?

• Dźwięk bezpośrednio z aparatu – możesz zamontować na body mikrofon kierunkowy i przesyłać audio razem z sygnałem wideo.
  
  
• Systemy bezprzewodowe – wykorzystanie mikroportów (np. przypiętych do ubrania) daje dużą swobodę ruchu, a odbiornik wpięty w aparat zapewnia stabilną synchronizację.
  
  
• Zewnętrzne mikrofony pojemnościowe i dynamiczne – jest to najpopularniejszy wybór większości streamerów; warto zainteresować się mikrofonami dynamicznymi ze złączem XLR, ponieważ oferują one doskonałą izolację od otoczenia i profesjonalną barwę głosu.

W tym miejscu trzeba też podkreślić, że wybór standardu XLR wiąże się z koniecznością zainwestowania w mikser lub interfejs audio; produkty przystępne cenowo z tej kategorii można znaleźć u takich producentów jak RØDE, Elgato czy też Behringer.

Najważniejsze aspekty związane z obrazem i sygnałem

Tematu streamowania nie powinno się wrzucać do „jednego worka" – trzeba zrozumieć, że są spore różnice w transmisjach na jedną lub dwie kamery oraz na całą grupę kamer – i że nawet w zakresie takiej „domowej transmisji" są duże rozbieżności.

To jest zawsze decyzja – czy chce się streamować na jedną kamerą i mówić do ludzi, czy też chce się jednocześnie przechwytywać obraz z własnego komputera i coś symultanicznie pokazywać; dlatego nawet taki domowy stream może stać się całkiem skomplikowana procedurą – a co dopiero, jak się wyjdzie z domu!

Przejściówki i grabery

Kolejnym ważnym aspektem jest decyzja o metodzie streamowania – czy wybieramy drogę bezprzewodową, czy może transmisję po kablach.

Standardowy kabel HDMI trzyma stabilny sygnał zazwyczaj do 5 metrów; przy większych odległościach – nawet do 30 metrów – warto sięgnąć po przejściówki typu Plug & Play, które pozwalają przesyłać sygnał wideo za pomocą kabla Ethernet bez konieczności konfiguracji oraz instalowania dodatkowego oprogramowania.

Warto też pamiętać, że porty HDMI w Twoim komputerze służą zazwyczaj do wypuszczania obrazu – np. na monitor – a nie do jego odbierania.

Aby wpuścić obraz z aparatu do komputera, będziesz potrzebować grabbera – urządzenia, które ten obraz przechwyci, przekonwertuje, a następnie wrzuci go przez USB do komputera:

• Cam Link 4K (np. od firmy Elgato) – to jedno z najprostszych rozwiązań w typie „samograja”. Wygląda jak pendrive i jest natychmiast wykrywany przez programy do transmisji.
  
  
• Urządzenia z funkcją Passthrough – jeśli streamujesz gry z konsoli, szukaj grabbera, który posiada zarówno wejście, jak i wyjście HDMI. Pozwala to grać na monitorze bez opóźnień, jednocześnie wysyłając sygnał do komputera streamującego.

Powyższe rozwiązania dotyczącą sytuacji transmisji na pojedynczą kamerę, natomiast mając tych kamer więcej, należy rozważyć inne możliwości.

Można mieć np. kilka grabberów i każdą z kamer przechwycić osobnym urządzeniem; wydaje się to proste, ale potem przychodzi kolejny etap – czyli właśnie współpraca z komputerem. Wiele zależy tak naprawdę od płyty głównej oraz jej interpretacji podłączonych urządzeń, ponieważ złącza USB mogą być w niej zamontowane w różny sposób.

Czasem jest tak, że 3 osobne złącza mogą być wpięte „jednym slotem" do płyty głównej – i jeśli wtedy w te 3 złącza wepnie się trzy takie same urządzenia, to płyta gówna pobiera z USB tylko jeden sygnał...

Miksery i konsole

Streamując na wiele kamer warto sięgnąć po inne rozwiązania; dobrym przykładem są tutaj konsole Atem od BlackMagic – są wygodne oraz obsługują różną liczbę wejść HDMI, choć paradoksalnie zmniejszają także swobodę użytkownika:

• Atem działa trochę jak switch, czyli przełącza między źródłami, a komputer dostaje tylko pojedynczy sygnał; więc jeśli przykładowo mamy wpięte 4 kamery, to komputer niestety nie ma osobnego dostępu do nich wszystkich.
  
  
• W tego rodzaju mikserach wiele ustawień jest też mocno predefiniowanych, to znaczy, że mogą zadziałać tylko w określony sposób; powszechne są rozwiązania typu screen in screen – czyli obraz w obrazie – czasem można też podzielić ekran na pół i pokazać obraz z 2 kamer, ale raczej nie ma miejsca na własne modyfikacje. 

Inną ciekawą konsolą jest także RodeCaster Video, którą wyróżnia automatyzacja – twórcy korzystają z niej nie tylko w momencie stremowania, ale też w czasie nagrywania podcastów, ponieważ ten mikser potrafi rozpoznać głos i automatycznie połączyć go z obrazem osoby, która jest jego właścicielem.

To jest fantastyczne rozwiązanie w momencie, gdy jesteśmy jednoosobowym zespołem – to znaczy, że jednocześnie streamujemy, ale i przeprowadzamy wywiad na żywo z gościem – a obsługi brak :)

Oprogramowanie

Jeżeli chodzi o rekomendację konkretnego oprogramowania, to na początek warto zainteresować się OBS – Open Broadcast Software. Jest to zdecydowanie najpopularniejszy, a w dodatku zupełnie darmowy program do transmisji na żywo.

OBS oferuje m.in. tryb studia z podziałem na okna, w których widać zarówno to, co akurat broadcastujemy, a także zawartość roboczą, w której przygotowujemy na bieżąco transmisję i wprowadzamy w niej ewentualne zmiany. 

Co więcej, OBS jest także zintegrowany z wieloma stronami przeznaczonymi do nadawania na żywo.

W kontekście platform warto również wspomnieć o tym, że każda z nich ma swoje indywidualne wymagania związane z przepływnością danych obrazu i dźwięku (bitrate), które należy sprawdzić przed rozpoczęciem transmisji na żywo.

W większości przypadków jakość transmisji w Full HD jest jednak zupełnie wystarczająca. Jest to również opcja „bezpieczna", ponieważ mniejsza prędkość nie wymaga tak dużego transferu danych i tym samym nie ogranicza osób ze słabszym Internetem; większość stron pozwala także na dostosowanie rozdzielczości transmisji przez samego widza. 

Mam nadzieję, że te cenne wskazówki od Radka Drozdowicza uświadomiły Ci, że kluczem do udanej transmisji jest niewątpliwie metoda małych kroków, a nie budowa setupu na miarę stacji telewizyjnej.

Warto zacząć od jednej lampy i sprawdzonego mikrofonu oraz mieć na uwadze to, że przed wejściem na antenę należy przetestować konfigurację wszystkich urządzeń, z których będziesz korzystać w czasie transmisji – a w razie niespodzianki mieć przygotowany plan awaryjny.

Tekst powstał na podstawie wywiadu z Radosławem DżoDżo Drozdowiczem, któremu serdecznie dziękuję za autoryzację i korektę. 

Sprawdź inne artykuły w kategorii Poradników:

Jak robić ostre zdjęcia?

Kontener, format, kodek i kompresja – co warto o nich wiedzieć?

Jak standard C2PA chroni Twoje cyfrowe treści?

Grafika w banerze: Jakub Zerdzicki